Spis treści
Podlewanie ogrodu wodą z kranu to codzienność, ale wcale nie musi tak być. Deszczówka jest miękka, ma odpowiedni odczyn i nie zawiera chloru, a do tego – jest darmowa. Wiele osób myśli, że zbieranie deszczówki wymaga skomplikowanej instalacji i dużego ogrodu. Tymczasem nawet para balkonowych donic może skorzystać na prostym systemie. Warto przyjrzeć się, jak to zrobić bez zbędnego zachodu i na co zwrócić uwagę.
Dlaczego deszczówka jest lepsza dla roślin niż woda z kranu
Woda z kranu, zwłaszcza w miastach, często zawiera dużo wapnia i chloru. Przy dłuższym stosowaniu może prowadzić do zasolenia podłoża, co objawia się białym nalotem na powierzchni ziemi lub na doniczkach. Rośliny doniczkowe, szczególnie te wrażliwe jak paprocie czy storczyki, źle znoszą twardą wodę – liście żółkną, a korzenie słabiej rosną.
Deszczówka ma odczyn lekko kwaśny, który odpowiada większości roślin ogrodowych i balkonowych. Nie zawiera chloru, jest miękka, a jej temperatura zbliżona do otoczenia. Dzięki temu podlewać można bezpośrednio, bez ryzyka szoku termicznego. W praktyce oznacza to, że rośliny lepiej przyswajają składniki odżywcze, rzadziej chorują i dłużej zachowują świeżość.
Nie bez znaczenia jest też ekonomia. W sezonie letnim podlewanie ogrodu średniej wielkości może pochłaniać setki litrów tygodniowo. Każdy litr zebrany z rynny to mniejszy rachunek i mniejsze obciążenie dla wodociągów. W czasach, gdy susze stają się coraz częstsze, każda kropla ma znaczenie.
Jak zacząć zbierać deszczówkę – proste rozwiązania dla każdego
Najprostszy sposób to ustawienie beczki pod rynną. W sklepach ogrodniczych dostępne są gotowe zestawy z kranikiem i filtrem na liście. Warto wybrać pojemnik z ciemnego tworzywa – nie przepuszcza światła, przez co glony i bakterie mają utrudniony rozwój. Beczka powinna mieć otwór w górnej części, zabezpieczony siatką, by nie wpadały do niej komary ani opadłe liście.
Jeśli ogród jest mały, a altana lub daszek nad tarasem ma rynnę, też można coś zrobić. Kilka wiader czy kanistrów ustawionych pod zadaszeniem podczas deszczu to najprostsza, choć dość prymitywna metoda. Lepiej sprawdza się plastikowa beczka na tarasie – wystarczy ręcznie przenieść wodę do konewki. W przypadku balkonu, gdzie nie ma rynny, można zbierać wodę z parapetu w płaskim pojemniku, ale to wymaga uwagi i regularności.
Dla bardziej zaawansowanych istnieją systemy z podziemnymi zbiornikami i pompami. To już spora inwestycja, ale przy dużym ogrodzie może się opłacić. Warto jednak zacząć od małych kroków: jedna beczka pod rynną to już od kilkudziesięciu do dwustu litrów wody po jednym deszczu. W sezonie to naprawdę spora ilość.
Na co uważać przy zbieraniu deszczówki
Woda z rynny bywa zanieczyszczona – szczególnie po dłuższej suszy, gdy na dachu zalega kurz, pyłki i ptasie odchody. Dlatego pierwsze kilkanaście litrów deszczu warto skierować do oddzielnego pojemnika lub po prostu wypuścić na trawnik. Dopiero gdy rynny zostaną porządnie spłukane, można przełączyć strumień do zbiornika. Pomocny jest specjalny zawór przelewowy, który montuje się na rurze spustowej.
Kolejna kwestia to przechowywanie. Woda stojąca dłużej niż kilkanaście dni może zacząć wydzielać nieprzyjemny zapach. Dzieje się tak, gdy w zbiorniku brakuje tlenu i rozwijają się beztlenowe bakterie. Aby temu zapobiec, warto regularnie opróżniać beczkę, a także nie dopuszczać do gromadzenia się liści i osadów. Dobrym pomysłem jest czyszczenie zbiornika raz w roku – najlepiej wiosną, przed sezonem podlewania.
W zbiornikach stojących mogą też pojawić się larwy komarów. Zapobiega temu gęsta siatka na wlocie wody oraz mała ilość oleju roślinnego na powierzchni (kilka kropel wystarczy, by uniemożliwić rozwój larw). Można też dodać do wody tabletki z bakteriami Bacillus thuringiensis, które są bezpieczne dla roślin i zwierząt, a skutecznie eliminują komary.
Jak i kiedy używać deszczówki w ogrodzie
Deszczówka świetnie nadaje się do podlewania rabat kwiatowych, bylin, trawnika oraz warzyw. Nie ma przeciwwskazań, by używać jej do wszystkich roślin. Warto jednak pamiętać, że w przypadku roślin kwasolubnych (np. wrzosów, różaneczników, borówek) miękka woda deszczowa wręcz poprawia ich kondycję. Dla sukulentów i kaktusów też jest odpowiednia, choć nie można przesadzać z jej ilością.
Zimą zbiorniki należy opróżnić i zabezpieczyć przed mrozem. Plastikowa beczka, jeśli woda w niej zamarznie, może pęknąć. Najlepiej ją wyczyścić, odwrócić do góry dnem i przechować w suchym miejscu. Kranik i wężyk również warto zdjąć i przenieść do pomieszczenia. Dzięki temu system posłuży przez wiele lat, a wiosną znowu będzie gotowy do pracy.
Podlewanie deszczówką to nie oszczędność na siłę, ale świadome korzystanie z tego, co daje natura. Wiele osób, które raz spróbowały, nie wyobraża sobie powrotu do wody z kranu. A gdy widzą, jak zdrowo rosną ich rośliny, nabierają ochoty na rozbudowę systemu – o drugą beczkę, podłączenie do ogrodowego węża, a może i zbiornik podziemny w kolejnych latach.
Nie ma jednego uniwersalnego rozwiązania dla każdego ogrodu, ale na początek wystarczy mała beczka pod rynną. To prosty krok, który szybko przynosi wymierne korzyści – dla roślin, dla portfela i dla środowiska. Warto spróbować, zwłaszcza że sezon na deszczówkę trwa przez cały rok, a rośliny odwdzięczą się bujniejszym wzrostem.
